Rynek miedzi

KGHM zajmuje ósmą pozycję na świecie pod względem posiadanych zasobów eksploatacyjnych miedzi, które zawierają 22,7 mln ton metalu w złożu.

Głównymi produktami w ofercie Spółek Grupy Kapitałowej KGHM są koncentraty, katody oraz walcówka Cu.

Są one efektem różnych etapów przetworzenia rudy miedzi oraz recyklingu złomów miedzi. Dla wszystkich tych produktów benchmarkiem cenowym (czyli wyznacznikiem cen miedzi w kontraktach fizycznych sprzedaży materiałów miedzionośnych i produktów z miedzi na świecie) są notowania giełdowe, z których najczęściej stosowanym jest notowanie „cash settlement” Londyńskiej Giełdy Metali (LME). Mniej powszechnie stosowane są alternatywne notowania cen miedzi na giełdach w Nowym Jorku (COMEX) oraz Szanghaju (Shanghai Futures Exchange). Notowania na giełdzie LME dotyczą miedzi rafinowanej w postaci katod gatunku A (Grade A), o czystości minimum 99,99% Cu (norma BS:EN 1978:1998 - Cu-CATH-1).

Aby móc zastosować ceny giełdowe do transakcji kupna/sprzedaży produktów nieobjętych w/w normą jakościową (tj. wszelkiego rodzaju materiałów miedzionośnych, np. koncentratów Cu, złomów Cu lub produktów bardziej przetworzonych, takich jak np. walcówka Cu), uczestnicy rynku wypracowali system premii oraz opustów, korygujących notowania giełdowe. Pozwala to na wyznaczenie ceny rynkowej produktu uwzględniając stopień jego przetworzenia, jego postać fizyczną oraz skład chemiczny, koszty transportu i ubezpieczenia do ustalonego miejsca dostawy oraz aktualną dostępność metalu w danej lokalizacji.

Koncentraty miedzi

Koncentrat miedzi to produkt powstały poprzez przetworzenie / wzbogacenie rud miedzi, charakteryzujących się zazwyczaj stosunkowo niską zawartością metalu i nienadających się do bezpośredniego zastosowania w procesie metalurgicznym. Zawartość miedzi w koncentracie w większości przypadków znajduje się w przedziale od kilkunastu do kilkudziesięciu procent, co umożliwia dalszy przerób w hutach miedzi. Koszty dostaw produktów o niższej zawartości miedzi (np. rud miedzi) w praktyce eliminują ich udział w globalnym obrocie rynkowym (z pewnymi wyjątkami), można więc uznać, że koncentrat Cu jest pierwszą możliwą do powszechnego obrotu handlowego postacią przetworzenia rud miedzi. W procesie hutniczym powstaje miedź oraz produkty uboczne przerobu (w tym głównie metale szlachetne, kwas siarkowy, ołów itp.).

Głównymi uczestnikami rynku koncentratów są kopalnie dostarczające produkt na rynek oraz huty, dla których koncentraty stanowią surowiec do produkcji. W międzynarodowym obrocie uczestniczą również firmy handlowe, pośredniczące w transakcjach kupna/sprzedaży oraz oferujące dodatkowe serwisy oczekiwane przez strony.

Koncentraty Cu wymagają przetworzenia do postaci miedzi rafinowanej, co wiąże się z poniesieniem kosztów przerobu oraz niepełnym odzyskiem metali na poszczególnych etapach produkcji. Dlatego cena transakcyjna powinna zawierać szereg opustów od notowań wyznaczanych przez giełdę dla miedzi rafinowanej. Benchmark opustów (w zakresie premii przerobowej i rafinacyjnej TC/RC) na rynku wyznaczany jest w drodze negocjacji przez głównych producentów koncentratów (Freeport McMoRan, Antofagasta) i ich odbiorców (głównie huty chińskie i japońskie).

Spółki Grupy KGHM uczestniczą w rynku koncentratów Cu głównie poprzez sprzedaż koncentratu Sierra Gorda z Chile oraz Robinson z USA. Sporadycznie KGHM Polska Miedź S.A. sprzedaje również koncentrat miedzi pochodzący z kopalń Lubin, Rudna oraz Polkowice-Sieroszowice. Jednocześnie firma pozyskuje z rynku koncentraty miedzi o odpowiedniej charakterystyce umożliwiającej bardziej efektywne wykorzystanie mocy produkcyjnych przez oddziały hutnicze w Polsce.

Katody miedziane

Miedź rafinowana w postaci katody miedzianej stanowi końcowy produkt procesów hutniczych i rafinacyjnych, jakim poddawane są materiały miedzionośne (w tym koncentraty, miedź blister, anody, złom miedziany).

Główne giełdy towarowe (w tym LME i SHFE) umożliwiają rejestrację katod (gatunek A, o czystości min. 99,99% Cu według normy BS:EN 1978:1998 - Cu-CATH-1), co pozwala na ich obrót giełdowy oraz w ramach sieci autoryzowanych magazynów LME. Katody miedziane produkcji KGHM zarejestrowane są zarówno na LME, jak i SHFE pod markami HML, HMG-B oraz HMG-S. Na rynku fizycznym przedmiotem obrotu są również katody niezarejestrowane (np. niespełniające parametrów jakościowych lub warunku minimalnej produkcji rocznej wymaganego przez giełdy). Przykładem niezarejestrowanych katod produkcji KGHM są gatunki Carlota i Franke.

Głównymi uczestnikami rynku katod są firmy górnicze i hutnicze produkujące miedź w formie katod oraz walcownie i inne zakłady przetwórstwa miedzi, używające katod do produkcji walcówki, prętów, płaskowników, rur, blach i taśm. Podobnie jak w przypadku koncentratów Cu na rynku funkcjonują również firmy handlowe oraz instytucje finansowe pośredniczące w handlu katodami.

Standardowo na rynku katod miedzianych (w gatunku A) do ceny wyznaczanej przez światowe giełdy dolicza się premię producencką. Jej poziom pozwala producentowi na pokrycie kosztów transportu i ubezpieczenia do uzgodnionego miejsca dostawy, uwzględnia również premię za jakość (danej marki katod) oraz sytuację popytowo-podażową na danym rynku.
 
Spółki Grupy KGHM uczestniczą w rynku katod głównie poprzez sprzedaż katod z polskich aktywów Grupy. HM Głogów produkuje katody marki HMG-S i HMG-B, a HM Legnica katody marki HML zarejestrowane na giełdach w Londynie (LME) oraz Szanghaju (SHFE).

Ponadto Grupa KGHM w swojej ofercie posiada katody produkowane w procesie ługowania i elektro-wydzielania (SX/EW) w kopalni Franke w Chile oraz Carlota w Stanach Zjednoczonych.

Walcówka miedziana

Walcówka miedziana powstaje w procesie ciągłego topienia, odlewania i walcowania w zakładach przetwarzających miedź rafinowaną. Surowcem wykorzystywanym w tym cyklu produkcyjnym jest głównie miedź w formie katod, choć można zastosować w nim również wyższej klasy złomy miedzi.

Walcówka stanowi półprodukt do produkcji drutów pojedynczych i pasemek stosowanych do budowy żył przewodzących w kablach i przewodach elektrycznych (np. przewody emaliowane, przewody samochodowe, sznury przyłączeniowe itp.) Uczestnikami rynku półproduktów, podobnie jak w przypadku katod miedzianych, są nie tylko firmy posiadające zakłady produkcyjne (walcownie oraz zakłady przetwarzające walcówkę na kable i przewody), ale również firmy handlowe.

Rynek walcówki, ze względu na charakterystykę jakościową produktu, jest rynkiem w większym stopniu lokalnym, co sprawia również, że jest mocno konkurencyjny i wymagający.

Struktura ceny walcówki, oprócz notowania miedzi według Londyńskiej Giełdy Metali, obejmuje również premię producencką (doliczaną do katod) oraz premię przerobową związaną z kosztem przetworzenia katody do postaci walcówki. Walcówka oferowana przez KGHM Polska Miedź S.A. powstaje w Oddziale Huta Miedzi „Cedynia” w Orsku.