Tradycje górnicze

Tradycje górnicze w KGHM kultywowane są ze szczególną starannością. Do dziś istotne znaczenie mają patroni, opiekunowie, szacunek do munduru  i górniczej szpady, wspólne biesiady, uroczystości oraz górnicze pozdrowienie „Szczęść Boże” !

Tradycje górnicze

Co roku 23 marca, w rocznicę odkrycia złóż rud miedzi w Polsce, odbywają się uroczystości upamiętniające to wydarzenie. Kwiaty składane są m.in. w Lubinie pod pomnikiem ich odkrywcy, Jana Wyżykowskiego oraz pod obeliskiem w miejscu odkrycia, w Sieroszowicach. Tam też odbywa się spotkanie organizowane przez Towarzystwo im. Jana Wyżykowskiego. 

Patronka i opiekun

Nieomal na całym świecie patronką górników jest święta Barbara. Jak głosi legenda, na przełomie III i IV wieku, tę piękną dziewczynę ściął mieczem jej własny ojciec Dioskur. Powodem było przyjęcie chrześcijaństwa przez córkę. Chwilę potem, Dioskur zginął rażony piorunem. Stąd święta Barbara jest patronką ludzi „narażonych na wybuchy": artylerzystów, górników i pracowników prochowni. Dla wszystkich zatrudnionych w górnictwie 4. grudnia jest dniem wolnym od pracy. Odbywające się wtedy uroczystości zwane są Barbórką.

Duchem kopalnianych podziemi, znanym wśród ludu śląskiego i krakowskiego, jest Skarbek, zwany też Skarbnikiem. Legendarny siwobrody starzec ma dwa oblicza. Z jednej strony jest dobrym opiekunem pracujących pod ziemią. Z drugiej zaś, groźnym i mściwym władcą dusz górników, którzy zginęli w kopalni. Do Skarbka należą wszelkie skarby i kruszce znajdujące się w podziemiach.

Symbolika

Barwy górnicze to czerń i zieleń. Pierwsza jest symbolem podziemnych ciemności, a druga górniczych tęsknot za zielenią lasów i pól, w czasie pracy pod ziemią. Godło to perlik (młot) i żelazko (krótki kilof). Militaria górnicze to barda, szpada i kordelas.

Uroczystości i obrzędy

Mianowanie na górnika zawsze było uroczystym aktem. Jednym z jego etapów był skok przez skórę - obrzęd przyjmowania adeptów (zwanych lisami) do stanu górniczego. Dzisiaj, skok przez skórę jest nadal kultywowany w ramach uroczystości barbórkowych.

Ważną górniczą tradycją są również karczmy piwne, czyli spotkania gwareckie. Ich uczestnikami są stare strzechy, czyli zasłużeni gwarkowie i zaproszeni goście. Spotkania gwareckie odbywają się według przygotowanych scenariuszy, opartych na rywalizacji w różnych konkurencjach, prowadzonych na wesoło, przeplatanych śpiewem i zabawą wszystkich uczestników.